เอกสารสรุปองค์ความรู้แหล่งเรียนรู้

บ้านเขาตำหนอนตั้งอยู่ในตำบลถ้ำทองหลาง อำเภอทับปุด จังหวัดพังงา ประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทำการเกษตร คือการทำสวนยางพาราและปาล์มน้ำมันเป็นหลัก เมื่อเสร็จจากการทำสวนแม่บ้านจึงมีเวลาว่าง เจ้าหน้าที่จากสำนักงานเกษตรอำเภอทับปุด ได้เข้าไปรวบรวมแม่บ้านจัดตั้งเป็นกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรบ้านเขาตำหนอน เมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ 2526 มีสมาชิกแรกเริ่มจำนวน 15 ราย เพื่อฝึกการแปรรูปอาหารและขนม ให้แม่บ้านเกิดการเรียนรู้และนำกลับไปบริโภคในครัวเรือน ได้ทำกิจกรรมร่วมกันอยู่ประมาณ 4 ปี หลังจากนั้นระหว่างปี 2530 – 2537 ได้หยุดทำกิจกรรมไประยะหนึ่ง จนกระทั่งปี 2538 ผลผลิตด้านการเกษตร คือ ขิง ซึ่งเกษตรกรในตำบลถ้ำทองหลางปลูกกันมากมีราคาตกต่ำ เจ้าหน้าที่เคหกิจเกษตร จึงเข้ามาส่งเสริมให้มีการเพิ่มมูลค่าผลผลิตให้กับเกษตรกร รวมทั้งฟื้นฟูกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรให้รวมตัวกันทำกิจกรรมใหม่ โดยการนำขิงมา แปรรูปเป็นขิงผงสำเร็จรูปออกจำหน่ายจนผู้บริโภคให้การยอมรับและเป็นที่ต้องการของตลาด จากนั้นเป็นต้นมา กลุ่มแม่บ้านเกษตรกรก็ได้รับการสนับสนุนงบประมาณตลอดมาและดำเนินกิจกรรมอย่างต่อเนื่อง โดยมีการแปรรูปผลิตภัณฑ์ชนิดใหม่ๆ ขึ้น โดยใช้หลักคิดเดิม คือ เน้นการแปรรูปจากผลผลิตทางการเกษตรเพื่อแก้ปัญหาราคาผลผลิตตกต่ำ ได้แก่ ขมิ้น แปรรูปเป็นขมิ้นผง ขมิ้นแคปซูล และได้พัฒนาต่อยอดผลิตภัณฑ์ที่ใช้ขมิ้นเป็นส่วนผสม ได้แก่ ข้าวเกรียบกุ้งผสมขมิ้น สบู่ขมิ้น เป็นต้น ขมิ้นได้รับรางวัลการรับรองสมุนไพรของบ้านเขาตำหนอนว่ามีสารเคอร์คิวมินหรือสารต้านอนุมูลอิสระสูงกว่าที่อื่น 5 เท่า อีกทั้งยังได้พัฒนานำวัตถุดิบในท้องถิ่นอย่างพริกมาทำเป็นพริกแกงประกอบด้วย 3 สูตร ได้แก่ เครื่องแกงกะทิ เครื่องแกงส้ม และเครื่องแกงพริก ภายใต้ชื่อ “แม่ปรีดา” ผลิตภัณฑ์กลุ่มผ่านการรับรองมาตรฐานการผลิตใหม่ สะอาด ปราศจากสารพิษ และในปี 2563 เกิดการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโคโรน่า 2019 หรือโรคโควิด-19 ทำให้กลุ่มได้รับผลกระทบยอดจำหน่ายสินค้าลดลง แต่กลุ่มก็สามารถปรับตัวได้โดยการจำหน่ายสินค้าผ่านช่องทางออนไลน์ และจากผลกระทบจากสถานการณ์ส่งผลให้ผลิตภัณฑ์ขิงผงขายดี เนื่องด้วยมีคุณสมบัติช่วยต้านโรคโควิด-19 กลุ่มจึงพัฒนาผลิตภัณฑ์ “ขิงแก้ว” เพิ่มขึ้นมาอีกเพื่อขยายตลาดและเพิ่มรายได้ให้กับสมาชิก ซึ่งกลุ่มมีแนวคิดในการพัฒนาต่อยอดผลิตภัณฑ์อย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ผลิตภัณฑ์ในชุมชนเป็นที่รู้จักและยอมรับของลูกค้า และเป็นการสร้างอาชีพให้กับลูกหลานของเด็กในชุมชนต่อไปในอนาคต ปัจจุบันกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรบ้านเขาตำหนอน มีอาคารที่ทำการกลุ่ม 1 หลัง อาคารแปรรูปผลผลิต 1 หลัง อาคารเก็บวัตถุดิบ 2 หลัง มีการดำเนินกิจกรรมหลากหลาย เช่น ขิงผงสำเร็จรูป, ขิงผงไม่ผสมน้ำตาล, ขมิ้นผง, ขิงแก้ว, ขมิ้นแคปซูล, ข้าวเกรียบสมุนไพร, พริกแกง สบู่ และเครื่องสำอางจากสมุนไพร